🍻 Dürtüsel Bozukluk Nasıl Tedavi Edilir
Kişilikbozuklukları yatarak tedavi gören psikiyatri hastalarının %15 kadarında, ayaktan tedavi olan hastaların %30-50’sinde saptanmaktadır. Kişilik bozukluğu olan bireylerin genel topluma oranla suça karışma, alkol-madde kullanımı ve intihar oranlarının daha fazla olduğu belirtilmektedir. Ayrıca kişilik bozukluğunun
Bacakları hareket ettirmek veya yürümek tipik olarak rahatsızlığı giderir, ancak hareket durduğunda duyumlar genellikle geri döner. Huzursuz Bacak Sendromu hakkında merak ettiğiniz konuları Uzm. Dr. Derya SAYLIK ‘a sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. +90 (552) 470 58 98 nolu telefonumuzu arayarak bilgi
Özellikle karşıt gelme bozukluğu, öğrenme bozukluğu, manik depresif bozukluk, zihinsel gerilik DEHB belirtileri ile karıştırılabilir. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu sadece çocuklarda bulunmaz, araştırmalar dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun yetişkinlikte de görülebileceğini, tedavi edilmezse yaşam
Obsesifkompulsif bozukluk (OKB): Kaygının bir kısmını hafifletmek için kontrol edilemeyen obsesif düşüncelere ya da zorlayıcı davranışları tamamlama dürtüsüne sahip olmak. Ergenlikte Yaşanan Kaygı Bozukluğu Nasıl Tedavi Edilir? Gençlerde anksiyete bozukluğunu yönetmek, düşünceli ve planlı bir çaba olmalıdır
Karşıt gelme bozukluğu Tedavisi. Ayrıca ergenlik öncesi dönemdeki çocuklarda hatta gelişimsel gidişat üzerinde DB’ye yakın çocuklarda bile KGB semptomları DB semptomlarında yaygın görülür. Aynı şekilde ergenlikte DB geliştiren, ancak çocukluk döneminde KGB kriterlerini karşılamayan genç hasta grubuna rastlanmaktadır.
Nasıl Tedavi Edilir? Cinsel obsesif bozukluk, obsesif kompülsif bozukluk (OKB) kategorisinde yer alan bir bozukluktur. OKB, kişinin günlük yaşamını ciddi şekilde etkileyebilen bir takım düşünceler, takıntılar (obsesyon) ve kişiye sıkıntı veren bu düşüncelerden kurtulmak ve rahatlamak amacıyla yapılan davranışlar
BPDnasıl tedavi edilir? BPD için standart ve en etkili tedavi psikoterapi veya konuşma terapisidir. Pek çok farklı psikoterapi türü vardır ve hangisinin en iyi olduğu kişiye ve semptomlarına bağlıdır. Psikoterapi, eğitimli bir ruh sağlığı uzmanıyla bire bir veya grup seanslarını içerir.
Kişilik Bozukluğu Nasıl Tedavi Edilir? Tedavi, bozukluğunuzun tipine ve şiddetine bağlı olarak değişebilir. Psikoterapi ve ilaçları içerebilir. Psikoterapi. Psikoterapi kişilik bozukluklarının tedavisinde yardımcı olabilir. Psikoterapi sırasında siz ve bir terapist durumunuzu, duygularınızı ve düşüncelerinizi
HiperaktiviteDürtüsel Tip: Hiperaktivite-dürtüselliğin ağırlıkta olduğu tiptir. Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu’nda sıklıkla görülen belirtiler: 1- Dikkat eksikliği. Dikkatini vermesi gereken noktalara vermeme; Uygun koşullar olmasına rağmen ödevini bitirememe: ödev saatleri gittikçe uzar, sürekli mola
DCmDLF. Dürtüsellik kişinin sonunu düşünmeden harekete geçmesi olarak ifade edilir. Bu durum ortaya çıktığında kişi bazen hedefli ve aletli saldırganlık ortaya koyar. Planlamadan, düşünmeden kişi harekete geçer. Bu hareketler ise kişinin olumsuz deneyimler yaşamasına neden olur. Bu sadece bir yatkınlıktan ziyade bir davranış kalıbı olarak ele alınır. Dürtüsellik ; sabırsızlık, dikkatsizlik, risk alma, heyecan ve zevk arayışı ile de ifade edilir. Bu kişiler genellikle dışadönük bir kişilik örüntüsü sergiler. Kişi ortaya koyduğu davranışın sonucunu düşünmeden harekete geçer. Bunu gerçekleştirdikten sonra bazen pişmanlık hisseder. Ancak bu his uzun sürmez. Bu yüzden dürtüsellik farklı boyutlarla ve türlerle ele alınır. Gelin daha detaylı incelemeye devam TanımıDürtüsellik çeşitli tanımlarla ifade edilir. Eysenck risk alma, plan yapmada yetersizlik ve zihni çabuk toplayamama olarak ifade eder. Patton ve arkadaşları ise hazırlıksın aniden hareket etme, elindeki işi odaklanmadan, plan yapmadan gerçekleştirme olarak tanımlar. Bir başka tanımında ise büyük ödülden ziyade küçük ödülü tercih etme olarak karşımıza çıkar. Bu yüzden sıklıkla istenmeye sonuçlara neden olur. Risk taşıyan bir davranışlarda sosyal öğrenme de önemli bir rol oynar. Çevreden hoşa gidilecek bir tepki almak için öğrenilen davranış ilerleyen zamanlarda daha sık tekrarlanır. Bu davranışlar sadece kişi için değil çevresi için de problemler ortaya çıkarır. Kişi ; iç ve dış uyaranlara karşı kendisini kontrol edemez. Bu yüzden düşünmeden ve hızlıca harekete geçer. Bir anda öfkelenir. Bir anda kararından vazgeçer. Ya da aniden konuşmaya başlar gibi… Ancak bunları tek bir hareket olarak düşünmemeliyiz. Çünkü dürtüsellik tek bir hareketten ziyade tekrarlayan bir davranış örüntüsüdür. Ancak yapılan tüm çalışmalara rağmen kapsamlı bir tanım yapılmakta Nasıl AnlaşılırDürtüsellik nasıl anlaşılır sorusuna öncelikle türleri ele alarak başlamalıyız. Ödül azaltma modeli kişinin büyük bir ödül bekleyememe durumudur. Sınıfta doğru cevap verdiğinde hediye alacağını bilen bir öğrenciyi düşünelim. Sıranın kendisine gelmesi için sabredemez. Çünkü bir an önce cevabı vermek ister. Bu yüzden ikinci bir tür ortaya çıkar. Hızlı yanıt modeli. Bir an önce değerlendirme sürecini dışarda bırakarak tepki göstermeyi tercih bir an önce gerçekleşmesini istemeSabırsız ya da aceleci davranmaDikkati toplamakta zorlukYönergeyi takip edememeBazı durumlarda saldırgan davranışlar sergilemeİstekleri karşısında ısrarcı olmakÖfke kontörlünde problem yaşamaBazen tırnak ve parmak etlerini yemePlan yapmada yetersizlik ya da zamanı yönetememeRiskli davranışlar gerçekleştirmeSırasını bekleyemem ya da düzeni bozma girişimiKurallara uymakta zorlanmaDürtüsellik denilince aklımıza ilk olarak bunlar gelir. Bu tür durumlara karşı erkenden tedbir alınması sürecin daha sağlıklı şekilde devam etmesine yardım eder. Bu yüzden kendinizde ya da çevrenizde bu tür belirtiler yaşayan biri varsa sitemizde yer alan online psikolog ya da psikolojik danışmanlardan online terapi desteği ve Psikolojik HastalıklarDürtüsellik ve psikolojik hastalıklar aslında iç içe geçmiştir. Bu yüzden bazı yerlerde hangisinin sebep hangisinin sonuç olduğunu ayırt etmekte güçlük çekeriz. Özellikle dikkat eksikliği ve hiperaktivite tanısı alan çocuklarda bu tür tepkisel davranışlar da gözlenir. Diğer yandan şizofreni ve bipolar kişilik bozukluğuna sahip kişilerde de bu tür belirtiler ortaya çıkar. Ancak tüm bunlar bir psikiyatri hekiminde ele alınmalıdır. Önemli olan bir diğer konu ise kişinin kendisini kontrol edememesidir. Şöyle düşünelim, alkol almaya başladınız. Bir yerden sonra kendinize yeter artık içmeyeceğim diyorsanız kendinizi kontrol ediyorsunuz demektir. Ancak alınan alkolün sonu gelmiyorsa bu konu üzerine biraz düşünmenizin vakti gelmiştir. Bir diğer örnek alışveriş, kumar gibi durumlardır. Bir yere alışveriş yapmaya girdiniz. Bir yerden sonra baktınız ki cebinizdeki para eksilmiş. Ancak elinizdeki eşyalar artmış! Kendimi durduramadım, her şeyi aldım demeniz sizi kurtarmaz. Kumar oynama davranışı da böyledir. Kişi daha fazla haz elde etmek için daha fazla kumar oynar. Ancak sonunda kazanan her zaman kasa olur!Tıkanırcasına yemek yeme, depresyon, sınırda kişilik bozukluğu, problemli porno kullanımı, kendine zarar verme gibi durumlarla da ilişkisi Dürtüsellik NedirPsikolojide dürtüsellik konusuna değinirken kişide ortaya çıkan amaç ve davranışları ele almamız gerekir. Bu tür tepkiler aslında bir amaca hizmet eder. Kişi eyleminin sonucunda bir haz elde eder. Elde edilen haz bir rahatlama ortaya çıkarır. Prefrontal korteks ve orbitofrontal korteks kontrol, karar verme ve yanıt verme sürecinde önemli rol oynar. Bu bölgede meydana gelen hasarlar kişinin dur tepkisinin azalmasına neden olur. Zaten dürtüsellik kısaca kişinin kendisine dur diyememesidir. Ayrıca beyinde var olan serotonin hormonunun eksikliği de tepkisel davranışların artmasına neden olur. Etkili olan bir diğer hormon ise dopamindir. Düşünmeden ya da sonuçlarını tahmin etmeden yapılan riskli davranışlar kişileri olumsuz etkiler. Bu yüzden pek çok farklı hastalığın içinde dürtüsellik de yer alır. Bu yüzden kişilik bozukluklarıyla da ortaya çıkar. Bazen ise tek başına da belirtiler ve NörobiyolojiDürtüsellik nörobiyoloji temelli bir problem olarak karşımıza çıkar. Prefrontal korteks ve orbitofrontal korteks karar verme, baskılamanın kontrolü ve yanıt seçme sürecinde görev alır. Orbitofrontal korteks yapılan davranışların sonucuyla ilgili davranışları yönlendirir. Karar verme mekanizmasında görev alır. Kişi yapmış olduğu eylemin doğru ya da yanlış olup olmadığını fark eder. Bu nedenle bu bölgede hasarı olan kişilerde dürtüsellik sık olarak ortaya çıkar. Serotonin, dopamin, noradrenalin, glutamat, ve GABA temel nörotransmitter maddelerdir. Özellikle dopaminde meydana gelen azalma davranış baskılanmasının azalmasına neden Bozukluklarında DürtüsellikKişilik bozukluklarında dürtüsellik önemli bir etkiye sahiptir. Özellikle borderline ve antisosyal kişilik bozukluğunun tepkisel davranışlarla ilişkisi her geçen gün daha net oraya çıkmaktadır. Özellikle ASKB üzerine yapılan araştırmalarda cezaevinde olan mahkumlarla çalışma yapılmıştır. Bu noktada mahkumların agresif davranışlar sergilediği ortaya çıkmıştır. Dürtüsel agresif davranışını sergileyen kişilerin sözel becerileri düşüktür. Ayrıca serotonin oranının da düşük olduğu yapılan çalışmalarda ortaya çıkmıştır. Bu yüzden antisosyal davranışlar ve tepkisellik arasında anlamlı bir ilişki vardır. Diğer yandan Borderline Kişilik Bozukluğu tanısı arasında dürtüsel davranış yer almaktadır. Bu tür kontrolsüz davranışlar bazen intihar durumuna da sebep olur. Bu nedenle kendisine zarar veren kişilerde dürtüsel belirtilerin daha fazla olduğu ifade Kullanımı ve DürtüsellikMadde kullanımı ile dürtüsellik bütünüyle iç içe değildir. Çünkü bu tür zarar verici davranışlarda organizasyon becerisi gerekir. Maddeyi elde etme, kullanma planlı bir amaç gerektirir. Ancak bazen stres ve çevresel faktörler nedeniyle bazı kişiler aniden madde kullanmaya başlar. Bir kere alışkanlık kazanıldıktan sonra ise bu davranışlar yoğun şekilde tekrarlar. Dürtüsel davranış sergileyen kişilerde madde kullanım oranı oldukça yüksek bulunmuştur. Buna ek olarak kundakçılık, zarar verme gibi farklı davranışlar da ortaya durumlarda kişi içinden gelen istek ve arzuyu durduramaz. Ya da kendisini yorgun ve bitkin hisseder. Bu tür durumlar karşısında direkt olarak alkole ya da maddeye sarılır. Dürtüsellik dediğimiz tam olarak budur. İhtiyaç duymadığı, baş edemediği bir duruma karşı bu kullanımları bir kaçış olarak görür. Kendisini kontrol etmekte büyük zorluk Bozuklukları ve DürtüsellikYeme bozuklukları dürtüsellik alanı içerisinde önemli bir yer kaplar. Hem bulimiya nervoza hem de anoreksiya nervozada aile üyelerinde madde kullanımı, alkol kullanımı ve intihar düşüncesi gibi durumlar tespit edilmiştir. Bu ise bize farklı üç hatta dört koşulun bir araya geldiğini ifade eder. Bu yüzden iç içe geçmiş bir süreç de vardır. Yapılan çalışmalar dürtüselliğin yemek yeme davranışını olumsuz etkilediğini gösteriyor. Bulimia nervozada yemek yeme davranışı üzerinden bir kontrolsüzlük söz konusudur. Bu yüzden dürtü kontrolü tam olarak sağlanmaz. Tıkanırcasına yemek yeme davranışında da bu durum karşımıza çıkar. Bu yüzden kişi kendini kontrol edemedikçe daha çok besin almaya ihtiyaç duyar. Ancak bir süre sonra pişman olur. Bu süre zarfında kişi kendisine de öfkelenir. Kontrolü kaybettiğinin farkındadır ama kendisini durduramaz. Bu süreç böylece devam eder. Altta yatan nörobiyolojik süreç ve duygusal süreç ayrı ayrı ele TedavisiDürtüselliğin tedavisinde temelde iki ana yaklaşım tercih edilir. Dürtüsel davranışa sebep olan birincil bozukluğu tedavi etmektir. Örneğin kişi patolojik kumar bağımlılığı tanısı aldı. Bu durumlar kumar oynama davranışı öncelikli olarak ele alınır. Eğer ortadan kalkarsa kişinin otokontrol süreci de sağlanmış olur. Diğer yandan ise dürtüsellik başlı başına bir problem olarak kabul edilirr. Bu noktada asıl amaç davranışların azalmasını – Davranışçı terapi ekolü psikolojik danışma sürecinde en çok tercih edilen yaklaşımdır. Diğer yandan duygu düzenleme becerileri de tedavi sürecinde oldukça olumlu sonuçlar ortaya çıkmasına yardımcı olur. Bilişsel Davranışçı Terapi, Beklenmedik Olayların Yönetimi ve ilaçlı Tedavi yöntemleri ve DürtüsellikBDT ve dürtüsellik kişide problem yaratan duruma yönelik düşünce sisteminin değiştirilmesini amaçlar. Bu noktada yapılan görüşmede kişiler problem çözme becerilerini geliştirir. Diğer yandan irrasyonel inançlar konuşulur. Böylece daha olumlu düşüncelerin ortaya çıkması ve arkadaşları BDT programları ile kişilerarası problem çözme becerilerinin arttığını belirlemiştir. Bu becerilerin artması topluma uyum konusunda da ilerleme sağlar. Bir diğer önemli konu ise tutuklanma oranlarının düşmesidir. Çünkü kişiler genel toplum kurallarına uyum sağlamayı öğrendikçe dürtüsel davranışlarda da azalma ortaya çıkar. Böylece agresif davranışlar gözle görülür şekilde Davranış Terapisi de kişilik bozuklukları ve dürtüsellik tedavisinde tercih edilen bir yöntemdir. Bu terapi yöntemi kişilerin stres toleransı, duygu düzenleme yöntemleri, sorun çözme becerileri gibi becerilerinin gelişmesine yardım eder. Bu noktada dürtüselliği azalttığı yönünde de çalışmalar Olayların YönetimiDürtüsellik ile ilgili diğer bir terapi yöntemi beklenmedik olayların yönetimidir. Ödül ve ceza yöntemi davranışlarda değişiklik olmasını sağlar. Bu şekilde kişide var olan dürtüsellik davranışı azalır. Buradaki temel amaç kişinin değişime uyum sağlamasıdır. Bu yöntem özellikle çocuklarda tepkisel davranışların azalmasını ve İlaç TedavisiDürtüsellik ve ilaç tedavisinde iki konu çok önemlidir. Birinci koşul tepkisel davranışların ortaya çıkmasına neden olan asıl hastalığın tedavisidir. Örneğin bipolar bozukluk durumunda ortaya çıkan dürtüsellik için bipolar hastalığın kontrol altına alınması gerekir. İkinci yaklaşım ise dürtüselliğin tek başına tedavi edilmesidir. Bu yüzden bazı durumlarda farklı farmokolojik tedavi kişilik bozuklukları, şizofreni ve unipolar depresyondaki dürtüselliklerin ortadan kalkmasına yardım eder. Ayrıca kişinin intihar düşüncesi ya da kendine zarar verme düşüncesinin de azalmasına katkı Dürtüsellik, agresyon, hostilite gibi davranışsal kontrolün yitirildiği durumlarda işe yarar. Şizofreni, şizoaffektif bozukluk ve bipolar bozukluk gibi durumlarda da dürtüsellik davranışının azalmasını epileptik bozuklukar, travmatik beyin hasarları, Alzheimer hastalığı, DEHB, kişilik bozuklukları, şizofreni gibi durumlarda gözlenen dürtüsellikte etkilidir. Bu tür belirtilerde kontrol kaybı şiddetinin azaldığı ortaya serotonin reseptörleri üzerinde etki gösteren ilaçlardır. Günümüzde dürtüsellik tedavisinde en çok tercih edilen yöntemdir. Serotonin hormonunun uyarılması sonucunda agresyon tedavisinde olumlu sonuçlar ortaya çıkar.
Dürtü Kontrol Bozukluğunun Belirtileri Nelerdir?Dürtü Kontrol Bozuklukları Nelerdir?Dürtü Kontrol Bozukluğunun Tedavi Yolları Nelerdir? Dürtü Kontrol Bozukluğu; bir kişinin kendisine ve çevresine kötülük etme hususunda dürtülerine hakim olamadığı bir bozukluktur. Aynı zamanda bu bireyler sergiledikleri davranışlar esnasında haz alma duygusu barındırmaktadırlar. Bu hastalığa sahip olan bireyler genellikle problemli cinsel dürtü, kumar, ateş yakma, hırsızlık yapma gibi zarar veren dürtüleri kontrol altında tutamazlar. Dürtü kontrol bozukluğu ruhsal bir hastalıkla birlikte tedavi gerektiren bir bozukluktur. Aynı zamanda hiperaktivite bozukluğu da dürtüsel eylemler olduğu için bu hastalığı tetiklemektedir. Bu dürtülerin zayıflaması sonucunda ise dürtü kontrol bozukluğu meydana gelebilmektedir. Bu hastalık türünde kişiler her ne kadar yaptıkları eylemlerin yanlış olduğunu algılamalarına rağmen, o eylemi yapmak için tekrardan hareketlenmek isterler ve o eylemden başka bir şey düşünememektedirler. Dürtü Kontrol Bozukluğunun Belirtileri Nelerdir? Sergilenen davranışlarda zevk almak, rahatlama hissi,Sergilenecek olan davranışlar öncesinde gerilme,Kendilerine ya da çevresindeki insanlara zarar verme hususunda dürtülere karşılıksız kalamamaSergilenecek olan davranışın planlı veya plansız olması,Davranıştan sonra pişmanlık, suçluluk hissetme gibi net belirtiler Bozukluğu Tedavisi alan hastalarda da rastlanabilmektedir. Dürtü Kontrol Bozuklukları Nelerdir? Çalma Hastalığı Kleptomani Hırsızlık hastalığı bulunan bireyler genellikle ihtiyaçları olmadığı halde hatta o eşyayı alma durumları olmasına rağmen hırsızlık yapmalarıdır. Aşırma hastalığı öncesinde birtakım gerilmeler, korkular bulunmakla birlikte çalma esnasında ise oldukça zevk alınma durumları olmaktadır. Saç Koparma Hastalığı Trikotillomani Saç koparma hastalığı daimi olarak saçları yolma hatta farkına varıldığında saçların kalmadığı bir hastalık türüdür. Kişiler saç koparma sırasında zevk ve haz alan, rahatlama duygularını barındırmaktadır. Bu hastalık en çok kadın bireylerde görülmektedir. Bu hastalığı tetikleyen hususlar bulunmakta ve bu hususlar arasında yalnızlık korkusu, aile içerisinde meydana gelen kavgalar, tartışmalar gibi pek çok husus tetikleyici olabilmektedir. Aralıklı Patlayıcı Bozukluk, Aralıklı patlayıcı bozuklukta bu hastalığı taşıyan bireylerin başka insanlara ciddi zararlar vermesi, eşyalara zararlar vermesi gibi hususları kapsamaktadır. Birey durdurulamacak kadar büyük saldırılarda bulunmakta ve ataklar geçirmektedir. Kasıtlı Yangın Çıkarma Hastalığı Piromani Kasıtlı yangın çıkarma hastalığı çoğunlukla çocuklarda görülen, ateşe, alevlere, itfaiye araçlarına istekli görünmeleri gibi özelliklerden dolayı ateş yakmaktan zevk alma hastalığıdır. Patolojik Kumar Oynama Patolojik kumar oynama hastalığı kişinin kumar oynamaktan zevk ve haz alması, kendisini durduramaması gibi özellikleri barındıran bir hastalıktır. Genellikle bu hastalık başka hastalıklarla birlikte görülmektedir. Dürtü Kontrol Bozukluğu Dürtü Kontrol Bozukluğunun Tedavi Yolları Nelerdir? Bu hastalıkta iyileştirme yolları genellikle psikoterapi ve ilaç tedavileri ile yapılmaktadır. Bu tedavi yolunda en önemli husus tanı konulduktan sonra dikkatli ve süreci iyi takip etmektir. Aynı zamanda hasta bu süreçte sağlığına dikkat etmeli bitkisel içerikli beslenmelidir. Dürtü kontrol bozukluğu hastalığının iyileştirici yollarından bir tanesi bilişsel davranış terapisi olarak tanımlanmaktadır. Burada önemli olan husus dürtüleri denetlemek ve etkenleri bilmektir. İlaç tedavileri ise genellikle dürtü kontrol bozukluğu hastalığının yanı sıra başka hastalıklar da mevcut olduğunda tercih edilmektedir. Bu hastalık türünün tedavi yok gibi bilinse de ve bir yakınınızın bu hastalığa sahip olduğunu gözlemlediğinizde aklına gelen soru ’İyileşir mi?’’ sorusu doğmaktaysa, doğru bir uzman psikolog, doğru bir süreç ve doğru tedavi yollarıyla aşılması oldukça mümkündür. Kontrol Bozukluğu Nedir?Kişinin kendisi ve etrafındaki kişilere & eşyalara kötülük yapma duygusunun ağır basması hastalığına verilen isimdir. Dürtü Kontrol Bozukluğu Tedavisi Nasıl Yapılır?Kontrol Bozukluğu hastalığı Uzman Klinik Psikologların desteği ve ilaç takviyeleri ile tedavi edilmektedir. Kontrol Bozukluğu Belirtileri Nelerdir?Sunulan davranışlardan zevk alma, pişmanlık hissinin kaybı, heyecan ve gerginlik gibi belirtileri vardır. [Toplam 6 Ortamala
Dürtü Kontrol Bozuklukları Beynimizdeki dürtü kontrol merkezleri her bir dürtünün sonuçlarını tartar ve kendimize veya başka birine zarar verebilecek şeyler yapmamızı engeller. Dürtü kontrol bozukluğu olan bireyler ise kendileri veya başkaları için açıkça zararlı olduğunu bildikleri belirli bir eylemi gerçekleştirme dürtüsüne direnemezler. Herkesin dürtüleri vardır ancak dürtü kontrol bozukluğuna sahip kişi sorunlu cinsel davranışlar, aşırı alışveriş, kumar, ateş yakma, hırsızlık veya saç yolma gibi zarar verici davranışları içeren dürtüleri kontrol etmede zorluk çekerler. Sık görülen dürtü kontrol bozuklukları arasında öfke kontrol bozukluğu, trikotillomani saç yolma hastalığı, kumar oynama bozukluğu ve kleptomani çalma hastalığı sayılabilir. Dürtü kontrol bozuklukları fiziksel şiddet, hırsızlık veya mülkün tahrip edilmesini içerebildiği için, bu bozuklukların genellikle hem kişiye hem de çevresindekilere zararlı etkileri bulunur. Dürtü Kontrol Bozukluğunun Görülme Nedenleri Nelerdir? Dürtü kontrol bozukluklarının bilinen tek bir nedeni yoktur. Mizaç, çevresel ve genetik faktörler ya da hormonlar gibi etkenlerin dürtü kontrol bozukluğu görülmesinde rol oynayabileceği düşünülmektedir. Dürtü kontrol bozuklukları anksiyete, yeme ve uyku bozuklukları gibi çeşitli zihinsel bozukluklar ile ya da travmatik beyin hasarı gibi fiziksel durumlarla birlikte ortaya çıkabilir. Kişide madde bağımlılığı bulunuyorsa bu durum dürtü kontrol bozukluğunun kötüye gitmesine neden olabilir. Dürtü Kontrol Bozukluğunda Süreç Nasıl Gerçekleşir? Dürtü kontrol bozuklukları ile ilişkili davranışlar ve duygular genellikle benzer bir yol izlemektedir. Dürtü harekete geçirilmeden önce bireylerin çoğu dayanılmaz hale gelebilecek düzeyde bir iç gerilim hissederler. Dürtü davranışa döndüğünde gerginlik geçici olarak hafifletilir ve zevk alınabilir ancak sonrasında kişi suçluluk duygusuyla başka bir patlama yaşayabilir. Dürtü kontrol bozuklukları genellikle davranışsal bağımlılıklar olarak tanımlanmaktadır ve alkol ya da uyuşturucu gibi bağımlılıklar durumu daha da şiddetli hale getirebilir. Dürtü kontrol bozukluğuna sahip kişinin gerçekleştirdiği dürtüsel eylemler beynin merkezlerini etkileyebilir ve bu durum madde bağımlılığı ile benzer şekilde kişide bağımlılık yaratabilir. Dürtü kontrol bozukluğuna sahip birey çoğu zaman davranışlarını planlayamazlar. Hissettikleri iç gerilim ve dürtü üzerine hareket etmeleri onlara bir haz ve memnuniyet hissi verir. Dürtüsel eylemi gerçekleştirdikten sonra ise çoğu insan pişmanlık ve kendinden nefret etme gibi duygular barındırmaktadır. Dürtü Kontrol Bozukluklarının Tedavisi Dürtü kontrol bozuklukları çoğunlukla psikoterapi ve ilaçların bir kombinasyonu ile tedavi edilmektedir. Düzenli takip sürecin iyi yönetilmesinde oldukça önemlidir. Bilişsel davranışçı terapide bireylerin davranış kalıplarını belirlemeleri ve bu davranışlarla ilişkili olumsuz sonuçları tanımaları teşvik edilir. Davranış modifikasyonu ise dürtü geldiğinde kaçınma tekniklerini öğretir. Maruz bırakma tedavisi ise bireylerin kontrollü bir durumdayken onları tetikleyebilecek durumlara yavaş yavaş bir tolerans geliştirmelerine yardımcı olur. İlaçlara özellikle dürtü kontrol bozukluğu ile birlikte depresyon gibi çeşitli sorunlar da yaşayan kişilerde başvurulmaktadır. Dürtü kontrol bozukluğu çoğu zaman her ne kadar kontrol edilemez görünse de tedavisi mümkündür. Sonuçlar durumun şiddetine ve bireyin içinde bulunduğu özel durumuna göre değişiklik göstermekle birlikte prognozun genellikle pozitif olduğu düşünülmektedir. Çocukluk ve gençlik çağında uygulanan tedavi planlarının yetişkinlik dönemine kıyasla daha kısa sürede sonuç verdiği görülmüştür. Dürtü kontrol bozukluğu genellikle madde bağımlılığı ve depresyon gibi çeşitli sağlık koşulları ile birlikte görüldüğünden tedavi planına yaklaşım değişiklik göstermektedir. Çoğu zaman antidepresanlardan ve psikoterapiden birlikte faydalanılmaktadır. Bilişsel davranışçı terapinin ve davranış modifikasyonu ya da maruz bırakma gibi uygulamaların birçok dürtü kontrol bozukluğu için etkili olduğu saptanmıştır. Dürtü kontrol bozukluklarından kaynaklanan kişilerarası çatışma yaşanması durumunda aile terapisi ya da çift terapisi de ek destek sağlayabilir.
Duygudurum bozukluğu olarak bilinen psikolojik bir rahatsızlık olan bipolar bozukluk kişilerin ruh hali üzerindeki değişimleri ifade eder. Ruh halindeki iki uç arasında gidip gelme durumu olarak karşımıza çıkan bipolar bozukluk hem depresyon yaşanması hem de mani adıyla bilinen yüksek enerji seviyesine ortaya çıkarır. Geçmişten günümüze kadar yapılan araştırmalar ile pek çok psikolojik problem ortaya problemlerden biri olarak karşımıza çıkan bipolar bozukluk kişilerin Duygu durumlarını zaman depresyon halinde olan bu kişiler bir anda mutluluk haline geçiş farklı duygu değişimi arasında geçiş yapan kişileri bipolar bozukluk teşhisi Bipolar bozukluk nedir? İşte bipolar bozukluk hakkında merak edilen tüm detaylar… Bipolar bozukluk nedir? Bipolar bozukluk kişilerin mani adını verdiğimiz durumdan depresyon adı verilen kutuplar arasındaki değişken ne denmektedir. Bu kişilerde sabit, sürekli ve dengeli bir ruh hali görülmez. Bununla birlikte kişilerde depresif dönemde mutsuzluk, üzüntü, isteksizlik, motivasyon kaybı gibi belirtiler ortaya çıkmaktadır. Manik adı verilen dönemde ise daha coşkulu, enerjili, gezmeye ve para harcamaya eğilimli olan, uyku ihtiyacı azalmasına rağmen kendisine daha enerjik hisseden kişiler ortaya çıkmaktadır. Bu süreçte dikkat dağınıklığı, kafada dönen farklı fikirler gibi durumlarda görülmez. Kişilerin kendisine özgüven ve özsaygı sı artarken rahatsızlık verici saldırgan davranışları da ortadan kalkmaktadır. Bipolar bozukluk çoğu zaman ergenlik döneminde ortaya çıksa da her yaş ve cinsiyete görülebilmektedir. Kalıtımsal etkenler hastalık üzerinde Etkin olurken toplumda yaşamları boyunca hastalanma riski de yüzde 1 olarak görülmektedir. Bipolar bozukluk neden olur? Bipolar bozukluğun birden fazla nedeni olabilir. Yapılan araştırmalara göre bipolar hastalık birçok faktörün birleşimi ile ortaya çıkabilmektedir. Ancak çoğunlukla genetik geçişi olan bir hastalık olarak aileden aktarılır. Genellikle ailede başka bir polar vakalarında olması muhtemeldir. Bipolar hastalığına yol açan tek bir gen bulunmamaktadır. Birden fazla etken nedeniyle bu hastalığın ortaya çıktığı görülür. Yetişkin tek yumurta ikizleri ile yapılan çalışmalar doğrultusunda bipolar hastalığının sadece genlere bağlı olmadığı da ortaya çıkmıştır. Tek yumurta ikizlerinin birinde görülen bipolar rahatsızlığı diğerinde de görülme olasılığı % 70 olarak görülmektedir. Yani yapılan çalışmalar sonrasında %30 oranında biyolojik, psiko-sosyal ve duygusal etkenlerin de rolü olduğu görülmüştür. Yaşanan travma ve stresi durumların hastalık üzerinde önemli etkileri olduğu ifade edilirken kişilerde manik ve depresif episodların belirlendi de görülmektedir. Pediatrik bipolar bozukluk belirtileri nelerdir? Manik durumunda olan bir kişide görülen belirtiler şu şekildedir Fazla konuşkan ve asabi hal ve tavırlar Eskisine göre artmış aktivite ve enerji Uyuma ihtiyacındaki azalma Düşünce süreçlerinde hızlanma Hızlı konuşma hali Şişmiş özgüven ve büyüklenmeci hal Varsanı ve sanrılar Depresif episodun belirtileri Artmış hüzünlü ve ağlamaklı olma hali, sık sık ağlama Umutsuzluk Daha önce yapmaktan hoşlandığı şeylerden hoşlanmama, sosyal aktivitelere katılımda azalma Devamlı can sıkıntısı Düşük enerji Sosyal içe çekilme, iletişim kurmada zayıflık Düşük öz-saygı ya da suçluluk Reddedilmeye ve hata yapmaya karşı fazla duyarlı olma hali Asabilik, öfke ve düşmanca davranışlarda artma İlişkilerde zorluk yaşama Baş ve karın ağrısı gibi şikayetlerde artış Okula gitmek istememek ya da okul başarısının düşmesi Yeme ve uyku düzeninde büyük değişimler Evden kaçmaya ilişkin düşüncelerin dillendirilmesi hatta girişimde bulunmak İntihar düşünceleri ve kendine zarar verme davranışları Bu belirtilerin tek bir tanesinin görülmesi bipolar bozukluk olduğunu göstermez. Ancak belirtilen Bu maddelerden birkaçı kişide görülüyorsa ve bu durum günlük yaşantısı üzerinde olumsuz etkilere yol açıyorsa kişilerin bipolar bozukluğu olduğu söylenebilir. Bipolar bozukluk çocuklarda ortaya çıkması durumunda teşhisi de zorlaşmaktadır. Ortaya çıkan belirtiler doğrultusunda dikkat eksikliği, hiperaktivite bozukluğu, karşıt olma ve karşıt gelme bozukluğu gibi sorunlara da işaret edebilir. Bipolar bozukluk yaşayan çocuk ve ergenler kaygı bozukluğu, kötü madde kullanımı gibi semptomlarda gösterebilir. Bipolar bozukluk sonuçları nelerdir? Bipolar bozukluk uzun ve kısa vadede olumsuz sonuçlar ortaya çıkarmaktadır. Bipolar bozukluğu olan çocuklar hem evde hem de okulda birçok problemle karşı karşıya kalmaktadır. Bipolar hastası olan yetişkinler ise boşanma, plansız hamilelik, yasal ve finansal zorluklar ya da iş yerindeki anlaşmazlıklar gibi sorunlar yaşamaktadır. Bipolar bozukluğu olan hastaların yüzde atmışsın da ilk evrede madde ve alkol kullanımı görülür. Bipolar hastalığı bulunan kişilerde kalp rahatsızlığı, şeker, migren ve hipotiroid gibi problemlerde görülmektedir. Bipolar hastası olan kişilerde intihar riskinin de yüksek olduğu görülmektedir. Her dört kişiden biri intihara teşebbüs etmekte ve 10 kişiden biri de intihar nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Yapılan çalışmalar doğrultusunda bipolar bozukluğu olan kişilerin tedavi edilmesi ile uzun vadeli etkilerinin azaltıldığı görülmüştür. Her hastalıkta olduğu gibi bipolar rahatsızlık da da erken müdahale edilmesi ortaya çıkabilecek sorunların daha az olmasına neden olmaktadır. Bipolar bozukluk nasıl tedavi edilir? Bipolar bozukluk tamamen ortadan kaldırılabilecek bir hastalık değildir. İlaç ve psiko-sosyal tedaviler doğrultusunda semptomların azaltılması ve kişinin normal hayatına yaşayabilecek düzeyde olması sağlanır. İlaç tedavisi ile hastalık belirtilerinin en aza indirilmesi amaçlanırken verilen psiko-sosyal destek ile hem aile hem de bireye verilen eğitimlerle çocuğun yaşantısının olumlu yönde ilerlemesi sağlanır. Hem ilaç hem de terapi ile desteklenen hastaların hayatta başa çıkma becerileri de önemli düzeyde artmaktadır. Özellikle çocuklarda duygusal ve davranışsal sorunların önüne geçilmesi için terapiye ihtiyaç duyulur. Psiko-sosyal tedavi aşamasında ilk önce ailenin hastalıkla ilgili detaylı bir bilgiye sahip olması gerekmektedir. Bu şekilde çocuğun daha etkili bir yaşam sürecine geçmesi sağlanır. Psikiyatrik tedavi ile birlikte psikoterapisi alınması hem aile hem de çocuk açısından oldukça önemli bir yere sahiptir. Manik ve depresif atakların tetiklenmesi nin önüne geçilmesi ve etkilerinin azaltılması ile birlikte çocuğun hem stres hem de günlük yaşantısı ile başa çıkabilmesi amaçlanır. Çok sık tekrarlanan depresyon ve mani atakları bir süre sonra kişinin sosyal yaşamını iş yaşantısına ve eğitim hayatını olumsuz olarak etkileyecektir. Bu nedenle tedaviler sadece hastalığın görüldüğü süreçte değil hayatı boyunca devam etmesi gerekir. Amaç belirli bir süre tedavi uygulamak değil hastayı koruyucu tedavi ile ömür boyu kontrol altında tutmaktır. Tedavi sürecinde kişiler kendilerine iyi hissetmesi durumunda ilaçları bırakmak da ya da dozlarını azaltmaktadır. Ancak doktorun tavsiyesi olmadan ilaç bırakmak ya da doz azaltmak doğru değildir. Kişilerde yeniden bir atak geçirmesi söz konusu olabilir.
dürtüsel bozukluk nasıl tedavi edilir